Έμπολα και ελληνικά Μ.Μ.Ε.: μια σχέση τρομολαγνική

ebola

Η ψυχραιμία στην εποχή των meta-δεδομένων είναι μια αρετή σπάνια και δυσεύρετη. Στην Ελλάδα, ειδικότερα, το όριο ανάμεσα στην ουσιαστική πληροφόρηση και την πρόκληση πανικού είναι εξαιρετικά λεπτό. Η διασπορά του φόβου είναι ταχύτερη ακόμη και από τη διασπορά ενός ιού.

Κανείς δεν μπορεί να παραβλέψει το γεγονός ότι ο ιός του αιμορραγικού πυρετού, ο Έμπολα, έχει ήδη λάβει σοβαρές διαστάσεις σε πολλές περιοχές του πλανήτη και κυρίως στην Αφρική. Ο επιστημονικός κόσμος παρακολουθεί με συγκρατημένη ανησυχία τη γεωγραφική διασπορά της νόσου, αλλά επιχειρεί να εμφανιστεί καθησυχαστικός, ενώ γίνονται προσπάθειες να εφαρμοστούν πειραματικές θεραπείες.

Όλα αυτά στο εξωτερικό, γιατί στην Ελλάδα το άκουσμα για ενδεχόμενη έλευση του ιού προκαλεί, δικαιολογημένα ως ένα βαθμό, φόβο. Ο τελευταίος τροφοδοτείται από τα αλλεπάλληλα πρωτοσέλιδα ρεπορτάζ μεγάλης μερίδα των Μ.Μ.Ε., που δεν διστάζουν να παίξουν ένα άσχημο παιχνίδι με το συναίσθημα των πολιτών. Πηχυαίοι τίτλοι σε εφημερίδες όπως «Έρχεται ο ιός-φονιάς», «Παγκόσμιος φόβος για τον ιό-μακελλάρη» και άλλα τέτοια ευτράπελα, μαζί με τηλεοπτικά ρεπορτάζ που διανθίζονται με μουσικά χαλιά από το «Σκοτεινό Ιππότη» και το «Βράχο» - έτσι, γιατί ο Hans Zimmer είναι μετρ στο επιβλητικό soundtrack.

Ας κάνουμε μια παύση εδώ και ας γυρίσουμε το χρόνο τέσσερα χρόνια πίσω. Το 2010 ο φόβος και η υστερία κάλυπταν έναν άλλον «ιό-τέρας» τον H1N1, που έμεινε πιο γνωστός ως η «γρίπη των χοίρων». Ποιος μπορεί να ξεχάσει το αλήστου μνήμης σκάνδαλο με τα εμβόλια που αγόρασε έναντι πολλών εκατομμυρίων το ελληνικό Δημόσιο, για την αντιμετώπιση του «φονιά»; Ταυτόχρονα, ποιος μπορεί να μη θυμηθεί πόσες διαφημίσεις μεγάλων φαρμακοβιομηχανιών, από ολοσέλιδες καταχωρίσεις σε εφημερίδες μέχρι και αφισέτες στους συρμούς του Μετρό στην Αθήνα έδειχναν ότι «υπάρχει κάποιος που σας φροντίζει»;

Όπως τώρα, έτσι και τότε οι απανταχού ειδικοί, ειδήμονες και οι «αυθεντίες» πλημμυρίζουν τα Μέσα με πληροφορίες, οι οποίες, το λιγότερο, οδηγούν σε μια αδηφάγο συμπεριφορά.

Η ψυχραιμία στην εποχή των meta-δεδομένων είναι μια αρετή σπάνια και δυσεύρετη. Στην Ελλάδα, ειδικότερα, το όριο ανάμεσα στην ουσιαστική πληροφόρηση και την πρόκληση πανικού είναι εξαιρετικά λεπτό. Η διασπορά του φόβου είναι ταχύτερη ακόμη και από τη διασπορά ενός ιού.

Υπό αυτές τις συνθήκες, ο δημοσιογράφος καλείται να κάνει τη δουλειά του σωστά και, κυρίως, τεκμηριωμένα. Ναι, ο Έμπολα «πουλάει», αλλά το προϊόν είναι σκάρτο και «διανθισμένο» με πλήθος από ανακρίβειες. Και εκεί, ακριβώς, ξεκινά το έγκλημα.

Από αυτό εδώ το ηλεκτρονικό βήμα, το έχουμε επισημάνει πάμπολλες φορές: προσέχετε τι διαβάζετε, τι ακούτε και κυρίως τι αφομοιώνετε. Γιατί το μιντιακό περιεχόμενο-σκουπίδι, όσα κορδελάκια και να του βάλεις, πάλι σκουπίδι μένει.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *